Ongeveer 1 op de 7 vrouwen krijgt borstkanker in haar leven. Nu de oktober ‘Borstkankermaand' ten einde loopt, staan we met drie Oncode Onderzoekers stil bij wat hen drijft in hun onderzoek, de bepalende momenten in hun werk en wat ze hopen voor de behandeling van patiënten met borstkanker.
We spraken met Wilbert Zwart, Oncode Onderzoeker bij het Nederlands Kanker Instituut (NKI), die zich richt op hormoongevoelige borstkanker.
Wilbert Zwart, Oncode Investigator at the Netherlands Cancer Institute
Wilbert Zwart, Oncode Investigator at the Netherlands Cancer Institute
"Ik ben gefascineerd door de vraag hoe hormoongevoelige vormen van kanker resistent worden tegen therapie.”
Resistentiemechanismen ontrafelen
De meeste patiënten met borstkanker worden gediagnosticeerd met hormoongevoelige borstkanker. Hormoontherapie is voor deze patiënten de standaardbehandeling, waarop zij aanvankelijk goed reageren. De meesten van hen worden echter ongevoelig voor de behandeling en hebben dan vaak intensievere chemotherapie nodig.
Door de genetische en epigenetische regulatie van hormoongevoeligheid te onderzoeken in tumoren die wel en niet op de behandeling reageren, wil het team van Wilbert nieuwe kwetsbaarheden blootleggen waarop toekomstige behandelingen kunnen aangrijpen.
Een betere kwaliteit van leven
“In een van onze studies ontdekten we dat behandeling met corticosteroïden, een bekende groep geneesmiddelen, net als een streng caloriearm dieet, de effectiviteit van hormoontherapie kon vergroten in borstkankercellijnen en muismodellen”, vertelt Wilbert. “Uitgezaaide borstkanker is in de meeste gevallen nog ongeneeslijk, maar onze preklinische studie wees erop dat deze patiënten mogelijk een betere kwaliteit van leven kunnen hebben doordat ze langer baat hebben bij hormoontherapie en intensieve chemotherapie kunnen uitstellen. Met behulp van het Clinical Proof-of-Concept (CPoC) programma van Oncode Institute konden we dit inzicht snel vertalen naar een klinische studie, die we binnenkort hopen te starten."
"Het was een bijzondere ervaring om in slechts één jaar van een wetenschappelijke publicatie naar een klinische studie te gaan.”
Snellere en betaalbaardere zorg
Het onderzoeksteam wacht momenteel op de laatste goedkeuringen voor de klinische studie en hoopt voor het einde van dit jaar de eerste patiënten te kunnen includeren. Als de behandeling inderdaad gunstig blijkt voor patiënten met borstkanker, kan dit een eenvoudig, veilig en betaalbaar behandelalternatief bieden.
Wilbert hoopt ook dat de biomarker die zijn team heeft ontwikkeld, beter kan voorspellen welke patiënten waarschijnlijk op behandeling met corticosteroïden zullen reageren. Als de bevindingen ook toepasbaar blijken op borstkanker in een vroeger stadium, kan deze biomarker mogelijk helpen overbehandeling te beperken.
“Hoewel we voorzichtig moeten zijn met het doortrekken van deze resultaten naar andere kankertypen, omdat corticosteroïden in een andere context een tegengesteld effect kunnen hebben, zien we duidelijke mogelijkheden om met deze inzichten nieuwe behandelopties te ontwikkelen voor patiënten met andere vormen van kanker.”