De toegekende onderzoekers van Oncode Institute zijn Reuven Agami (Nederlands Kanker Instituut), Sebastiaan van Heesch (Prinses Máxima Centrum), Puck Knipscheer (Hubrecht Instituut) en Madelon Maurice (UMC Utrecht). Samen zijn zij betrokken bij drie van de vijf nieuw gefinancierde internationale Cancer Grand Challenges-teams. Dit onderstreept de prominente rol van Oncode Institute binnen het internationale kankeronderzoek.
Cancer Grand Challenges is een wereldwijd onderzoeksinitiatief, opgericht door Cancer Research UK en het National Cancer Institute in de Verenigde Staten. Het programma ondersteunt multidisciplinaire teams met maximaal 25 miljoen dollar over een periode van ongeveer vijf jaar. Dit jaar zijn wereldwijd vijf nieuwe teams geselecteerd, goed voor een totale investering van maximaal 125 miljoen dollar.
Nieuwe inzichten in het dark proteome van kanker, team ILLUMINE
Oncode-onderzoeker Reuven Agami van het Nederlands Kanker Instituut leidt team ILLUMINE, waarin ook Oncode-onderzoeker Sebastiaan van Heesch van het Prinses Máxima Centrum participeert. Het team onderzoekt het zogenoemde dark proteome, een verzameling tot nu toe onbekende eiwitten die door kankercellen worden geproduceerd en niet te verklaren zijn op basis van bekende genen of DNA-mutaties.
Door deze verborgen eiwitten systematisch in kaart te brengen en te karakteriseren, wil het team nieuwe tumorantigenen identificeren en nieuwe mogelijkheden openen voor immunotherapie, met name voor moeilijk behandelbare vormen van kanker. Het project bouwt voort op eerder fundamenteel onderzoek dat door Oncode Institute is ondersteund en krijgt nu een belangrijke internationale impuls.
Reuven Agami, teamlead van team ILLUMINE en Oncode-onderzoeker
“Ik ben in hart en nieren wetenschapper. Wat mij drijft is het moment waarop ik iets onverwachts zie en besef dat het relevant kan zijn. Met ILLUMINE is die nieuwsgierigheid uitgegroeid tot een internationaal project. Ik ben trots om deel uit te maken van zo’n team van onderzoekers.”
Sebastiaan van Heesch, Team ILLUMINE en Oncode-onderzoeker
"Met ILLUMINE onderzoeken we een verborgen laag van de kankerbiologie die tot nu toe grotendeels buiten beeld bleef. Dankzij Cancer Grand Challenges hebben we een internationaal team kunnen samenstellen met expertise van fundamenteel onderzoek tot klinische toepassing. Die samenwerking geeft vertrouwen dat inzichten uit het dark proteome kunnen leiden tot nieuwe behandelopties”.
Inzicht in mutatiesignaturen, team CAUSE
Oncode-onderzoeker Puck Knipscheer van het Hubrecht Instituut maakt deel uit van team CAUSE, dat wordt geleid vanuit de University of California San Diego. Dit team richt zich op mutatiesignaturen, herkenbare patronen van DNA-schade in kankergenomen die inzicht geven in eerdere blootstellingen en cellulaire processen.
Hoewel er inmiddels bijna honderd mutatiesignaturen zijn geïdentificeerd, is de oorzaak van de meeste nog onbekend. Door chemie, genomica, kunstmatige intelligentie en epidemiologie te combineren, wil team CAUSE de oorsprong van deze patronen achterhalen en deze kennis inzetten voor betere preventiestrategieën en beter onderbouwde behandelkeuzes.
Puck Knipscheer, Team CAUSE en Oncode-onderzoeker
“We gaan kanker niet binnen vijf jaar voorkomen. Maar als we begrijpen wat de mutaties veroorzaakt die kanker aandrijven, leggen we de basis voor preventie en voor veiligere behandelingen in de toekomst. Zonder die kennis hebben we geen aangrijpingspunt om in te grijpen.”
Kankercellen opnieuw aansturen, team REWIRE-CAN
Oncode-onderzoeker Madelon Maurice van UMC Utrecht draagt bij aan team REWIRE-CAN, dat wordt geleid vanuit University College London. Dit team richt zich op therapieresistentie bij darmkanker door nieuwe strategieën te ontwikkelen om signaalroutes in kankercellen te herprogrammeren.
In plaats van alleen oncogene signalen te blokkeren, wil het team kankercellen uit hun kwetsbare balans brengen naar een toestand waarin ze beter behandelbaar worden.
Madelon Maurice, team REWIRE-CAN en Oncode-onderzoeker bij UMC Utrecht
“Ons team stelt een fundamentele aanname in de behandeling van kanker ter discussie. In plaats van oncogene signalering te blokkeren, onderzoeken we of we die juist kunnen versterken tot een niveau dat kankercellen niet meer aankunnen. Wat mij vooral aanspreekt is de interdisciplinariteit van het team. Door fundamenteel onderzoekers, clinici, medicijnontwikkelaars en patiënten samen te brengen, ontstaat een nieuwe manier om gevorderde darmkanker te behandelen.”
Partners van Cancer Grand Challenges-financiering
CAUSE is funded by Cancer Research UK, the National Cancer Institute and KWF Dutch Cancer Society through Cancer Grand Challenges.
REWIRE-CAN is funded by Cancer Research UK, the National Cancer Institute, the Bowelbabe Fund for Cancer Research UK and Yosemite (oncology-focused venture firm) through Cancer Grand Challenges.